Φάρμακα

Κορωνοϊός: Tι σημαίνει ότι το εμβόλιο έχει 95% αποτελεσματικότητα;

Κορωνοϊός: Tι σημαίνει ότι το εμβόλιο έχει 95% αποτελεσματικότητα;

 Ο εμβολιασμός όσων το δυνατό περισσότερων ανθρώπων κατά του κορονοϊού είναι ζωτικός, προκειμένου να μπει ένα «φρένο» στην πανδημία covid-19.

Όμως, για να γίνει αυτό, πολλοί επιστήμονες θεωρούν αναγκαία τη μεγαλύτερη δυνατή διαφάνεια εκ των προτέρων σχετικά με τα εμβόλια, ώστε να μη δημιουργηθεί εκ των υστέρων «θόρυβος» που θα ενισχύσει τις αντιεμβολιαστικές απόψεις.

Εν προκειμένω, ένα από τα πράγματα που χρειάζεται περισσότερη διευκρίνιση, είναι τι ακριβώς σημαίνει ότι στις κλινικές δοκιμές τους τα εμβόλια των Pfizer/BioNTech και Moderna εμφάνισαν -μεγαλύτερη του αναμενομένου- αποτελεσματικότητα περίπου 95% (ενώ και το ρωσικό “Σπούτνικ-5” πάνω από 90%) και κατά πόσο αυτό σημαίνει ότι σχεδόν όλοι όσοι κάνουν αυτά τα εμβόλια θα είναι «άτρωτοι» από τον κορονοϊό.

«Πρόκειται για εμβόλια που αλλάζουν τους όρους του παιχνιδιού. Όλοι περιμέναμε αποτελεσματικότητα 50% έως 70%», δήλωσε στους Times της Νέας Υόρκης (ΝΥΤ) ο ερευνητής εμβολίων δρ Γκρέγκορι Πόλαντ της αμερικανικής Κλινικής Mayo.

Όπως, όμως, διευκρινίζει ο επιστημονικός συντάκτης των ΝΥΤ, βιολόγος και συγγραφέας Καρλ Ζίμερ, η αποτελεσματικότητα 95% στις δοκιμές δεν σημαίνει ότι θα είναι ίδια και στην πράξη μετά τους μαζικούς εμβολιασμούς. Η αποτελεσματικότητα στις δοκιμές είναι ένας στατιστικός δείκτης που προκύπτει με συγκεκριμένους μαθηματικούς υπολογισμούς.

Η φαρμακευτική εταιρεία εμβολιάζει μερικούς ανθρώπους, ενώ σε άλλους δίνει εικονικό εμβόλιο (πλασίμπο), χωρίς κανείς συμμετέχων να ξέρει αν έχει όντως εμβολιαστεί ή όχι (“τυφλή” δοκιμή). Στη συνέχεια οι εμβολιασμένοι και οι ψευδο-εμβολιασμένοι κάνουν κανονικά τη ζωή τους και η εταιρεία παρακολουθεί πόσοι θα εμφανίσουν συμπτώματα covid-19 και θα διαγνωστούν θετικοί στον κορονοϊό (170 άτομα στην περίπτωση των Pfizer/BioNTech). Μετά υπολογίζεται ποιο ποσοστό των αρρώστων είχαν εμβολιαστεί και ποιο όχι, καθώς και η σχετική διαφορά ανάμεσα στα δύο ποσοστά. Στην περίπτωση και των δύο εμβολίων η μεγάλη πλειονότητα όσων αρρώστησαν, δεν είχαν εμβολιαστεί. Η διαφορά αυτή, που εκφράζεται ως ποσοστό (π.χ. 95%), δείχνει την αποτελεσματικότητα (efficacy) και αποτελεί πειστική ένδειξη ότι το εμβόλιο «δουλεύει» καλά.

Όμως, όπως έχει δείξει η εμπειρία με προηγούμενα εμβόλια, η αποτελεσματικότητα των δοκιμών είναι διαφορετική από την αποτελεσματικότητα ενός εμβολίου στον πραγματικό κόσμο (effectiveness) και είναι σημαντικό, σύμφωνα με τους ειδικούς, τα δύο αυτά είδη αποτελεσματικότητας να μη συγχέονται. Το ποσοστό 95% δεν αντιπροσωπεύει την πραγματική πιθανότητα να μολυνθεί κάποιος από τον κορονοϊό, ούτε ισοδυναμεί στην πράξη -όπως κακώς πολλοί νομίζουν- με το ότι οι 95 στους 100 άνθρωποι που θα εμβολιαστούν, σίγουρα δεν θα μολυνθούν ή δεν θα αρρωστήσουν.

«Η αποτελεσματικότητα (effectiveness) δείχνει πόσο καλά δουλεύει το εμβόλιο έξω στον πραγματικό κόσμο», σύμφωνα με τον αναπληρωτή καθηγητή επιδημιολογίας Ναόρ Μπαρ-Ζέεβ της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Τζονς Χόπκινς της Βαλτιμόρης.

Ίσως η αποτελεσματικότητα των εμβολίων κατά του κορονοϊού στις δοκιμές (efficacy) αποδειχθεί εξίσου εντυπωσιακή στην πράξη (effectiveness), αλλά με βάση την προηγούμενη εμπειρία εμβολιασμών, θα είναι μάλλον κάπως μικρότερη- άγνωστο πόσο. Αυτό εν μέρει οφείλεται στο ότι οι λίγες χιλιάδες άνθρωποι που συμμετέχουν στις κλινικές δοκιμές, δεν αποτελούν αντιπροσωπευτικό δείγμα του πληθυσμού. Για παράδειγμα, «εκεί έξω» υπάρχουν άνθρωποι με ποικίλα χρόνια προβλήματα υγείας που μπορεί να επηρεάσουν την αποτελεσματικότητα του εμβολίου.

Οι άγνωστοι ασυμπτωματικοί που εμβολιάστηκαν

Από την άλλη, οι δοκιμές στα εμβόλια των Pfizer/BioNTech και Moderna, όπως και σε άλλα, σχεδιάστηκαν για να δείξουν κατά πόσο προστατεύουν τους ανθρώπους από το να αρρωστήσουν με covid-19. Αν κάποιος εθελοντής στη δοκιμή εμφάνιζε πυρετό ή βήχα, έκανε τεστ για κορονοϊό. Όμως, οι δοκιμές δεν «έπιασαν» όσους μολύνθηκαν από τον κορονοϊό, αλλά χωρίς συμπτώματα. Συνεπώς είναι πιθανό ότι ορισμένοι άνθρωποι που εμβολιάστηκαν στις δοκιμές, μολύνθηκαν αλλά χωρίς να το καταλάβουν ούτε οι ίδιοι ούτε οι φαρμακευτικές (οι οποίες δεν έχουν τρόπο να ξέρουν, αφού δεν έκαναν μετά τον εμβολιασμό τεστ κορονοϊού σε όλους όσοι συμμετείχαν στις δοκιμές, αλλά μόνο σε όσους στην πορεία εκδήλωσαν συμπτώματα).

Εφόσον υπάρχουν τέτοιες περιπτώσεις εμβολιασθέντων ασυμπτωματικών φορέων του κορονοϊού, αυτοί μπορούν να συνεχίσουν να μεταδίδουν τον ιό, καθώς είναι γνωστό ότι και οι ασυμπτωματικοί είναι μεταδοτικοί, έστω κι αν -σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις- έχουν μικρότερο ιικό φορτίο. Αν μάλιστα κάποιος έχει κάνει το εμβόλιο και απερίσκεπτα νομίζει ότι πλέον αποκλείεται να αρρωστήσει ή ούτε καν να μολυνθεί από τον κορονοϊό, τότε θα χαλαρώσει τα μέτρα πρόληψης, π.χ. μη φορώντας πια μάσκα ή μη κρατώντας τις αποστάσεις από τους άλλους.

«Σε αυτή την περίπτωση, θα μπορούσε να υπάρξει η παράδοξη κατάσταση, τα πράγματα να γίνουν χειρότερα», παρά τον εμβολιασμό, προειδοποιεί ο δρ Μπαρ-Ζέεβ, όπως μεταδίδει το ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Ένας άλλος κρίσιμος παράγοντας που θα καθορίσει την πραγματική αποτελεσματικότητα (effectiveness) του εμβολίου, θα είναι ποιο ποσοστό του πληθυσμού θα το κάνει. Οι επιστήμονες γνωρίζουν ότι ακόμη κι ένα εμβόλιο με καταπληκτική αποτελεσματικότητα στις δοκιμές (efficacy) μπορεί να κάνει μικρή ουσιαστική διαφορά στον κόσμο, αν λίγοι μόνο άνθρωποι εμβολιαστούν.

«Τα εμβόλια δεν σώζουν ζωές. Τα προγράμματα εμβολιασμού σώζουν», τονίζει ο καθηγητής Ντέιβιντ Πάλτιελ της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Γιέηλ. Ο ίδιος ήταν επικεφαλής πρόσφατης μελέτης μοντελοποίησης, η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό “Health Affairs” και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, όσον αφορά τη μείωση των κρουσμάτων, των εισαγωγών στα νοσοκομεία και των θανάτων από covid-19, η έκταση του εμβολιαστικού προγράμματος έχει την ίδια επίπτωση με την αποτελεσματικότητα του εμβολίου στις δοκιμές.

Φάρμακα

15.01.2021

1ο συνέδριο έρευνα ανάπτυξης και καινοτομίας στην υγειονομική περίθαλψη

Στις 2 Φεβρουαρίου η Boussias Communications και το Health Daily διοργανώνουν για πρώτη χρονιά ένα ψηφιακό συνέδριο για την Έρευνα, την Ανάπτυξη και την Καινοτομία στην Υγεία. Το 1οResearch, Developmentand Innovation in Health care Conference θα ανοίξει τον διάλογο με σημαντικά στελέχη από τον ακαδημαϊκό χώρο, θεσμικούς φορείς, στελέχη της φαρμακευτικής αγοράς, γιατρούς και ερευνητές […]

13.01.2021

Τα κυριότερα προβλήματα των εμβολίων γεννετικών τύπου – Το sputnik-V είναι σαν αυτά που κάναμε πάντα

Ο κ. Δημήτρης Κούβελας, καθηγητής Κλινικής Φαρμακολογίας του ΑΠΘ, θεωρεί ότι το ρωσικό Sputnik-V που είναι παλαιάς τεχνολογίας θεωρείται ασφαλές και δεν δημιουργεί σοβαρές παρενέργειες.Η επιστημονική κοινότητα μελετά τα δύο τύπους εμβολίων που είναι έτοιμα προς χρήση, τα εμβόλια συμβατικού τύπου (όπως το ρωσικό Sputnik-V που δημιουργήθηκε από το Ινστιτούτο Γκαμαλέγια)  και τα εμβόλια «γενετικού τύπου» (όπως τα εμβόλια της Pfizer και […]

Εμβόλιο κορωνοϊού: Αν ανήκετε σε αυτή την ομάδα η πιθανότητα παρενεργειών αυξάνεται
12.01.2021

Εμβόλιο κορωνοϊού: Αν ανήκετε σε αυτή την ομάδα η πιθανότητα παρενεργειών αυξάνεται

Εμβόλιο Moderna: Ανοσία για τουλάχιστον ένα χρόνο
12.01.2021

Εμβόλιο Moderna: Ανοσία για τουλάχιστον ένα χρόνο

Πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών: «To εμβόλιο είναι απίθανο να έχει επιβάρυνση στην εγκυμοσύνη»
11.01.2021

Πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών: «To εμβόλιο είναι απίθανο να έχει επιβάρυνση στην εγκυμοσύνη»

Οδοντικά εμφυτεύματα
10.01.2021

Οδοντικά εμφυτεύματα

ΗΠΑ: Νεκρός 56χρονος γιατρός – Πέθανε 16 ημέρες αφού έκανε το εμβόλιο της Pfizer
08.01.2021

ΗΠΑ: Νεκρός 56χρονος γιατρός – Πέθανε 16 ημέρες αφού έκανε το εμβόλιο της Pfizer

Moderna: «Το εμβόλιο είναι πιθανό να παρέχει προστασία κατά του κορωνοϊού για δύο χρόνια»
07.01.2021

Moderna: «Το εμβόλιο είναι πιθανό να παρέχει προστασία κατά του κορωνοϊού για δύο χρόνια»

Α.Π.Θ: Νανοφίλτρο για μάσκες που προστατεύει 99% από τον κορωνοϊό
05.01.2021

Α.Π.Θ: Νανοφίλτρο για μάσκες που προστατεύει 99% από τον κορωνοϊό

Συμφωνία Ρωσίας – Γερμανίας για κοινή παραγωγή εμβολίων: Συνεργασία Β. Πούτιν – Α. Μέρκελ για το σωτήριο Sputnik-V
05.01.2021

Συμφωνία Ρωσίας – Γερμανίας για κοινή παραγωγή εμβολίων: Συνεργασία Β. Πούτιν – Α. Μέρκελ για το σωτήριο Sputnik-V

Δημοφιλή

Φυσική Κατάσταση
1

Μεγάλος διαγωνισμός του ygeianews.gr για να είσαστε σε «φόρμα» εν μέσω καραντίνας!

Ψυχολογία
2

Μειώστε το άγχος με αυτές τις απλές συμβουλές

Ασθένειες
3

Ρήξη μηνίσκου και σύγχρονη αντιμετώπιση

Επιδημίες
4

Κατέφθασαν τα πρώτα ψυγεία φύλαξης του εμβολίου για τον κορωνοϊό

Περισσότερα

16.01.2021

Η εσωστρέφεια στην εφηβεία. Συμβουλές για γονείς

Το να είσαι εσωστρεφής είναι μια πρόκληση σε αυτήν την εποχή, αφού ο σημερινός κόσμος επικεντρώνεται τόσο πολύ στην ομιλία και στην έξοδο. Οι εσωστρεφείς έφηβοι συνήθως δεν έχουν μεγάλο κοινωνικό δίκτυο και σπάνια θα λάβουν μέρος σε μια συζήτηση, λέγοντας την άποψή τους, χωρίς να τους έχει ζητηθεί. Φαίνεται να χρειάζονται λίγη βοήθεια για να […]

16.01.2021

Ο Έρωτας είναι Ανάσταση με ένα μόνο βλέμμα

Η καρδιά πάλλεται, χτυπά συνεχώς όχι μονάχα για να μας κρατά στη ζωή μα κυρίως για να μας θυμίζει πως κάθε χτύπος της είναι μια υπενθύμιση να ερωτευτούμε, να αγαπήσουμε, να ζήσουμε αληθινά. Ο αληθινός έρωτας γεννιέται πρώτα στην καρδιά, χτυπάει στο κέντρο της ύπαρξής μας. Είναι σαν να κρατάς τον κόσμο ολόκληρο στα δυο […]

Σύγκριση της ευαισθησίας και κόστους των τεστ για τη λοίμωξη SARS-COV-2 σε δείγματα σιέλου έναντι ρινοφαρυγγικού επιχρίσματος
16.01.2021

Σύγκριση της ευαισθησίας και κόστους των τεστ για τη λοίμωξη SARS-COV-2 σε δείγματα σιέλου έναντι ρινοφαρυγγικού επιχρίσματος

Κεφαλαλγία σε ασθενείς με λοίμωξη COVID-19: Ειδικά χαρακτηριστικά και ο προγνωστικός ρόλος της στην έκβαση της λοίμωξης
16.01.2021

Κεφαλαλγία σε ασθενείς με λοίμωξη COVID-19: Ειδικά χαρακτηριστικά και ο προγνωστικός ρόλος της στην έκβαση της λοίμωξης

Αιμαγγείωμα βρεφικής ηλικίας
16.01.2021

Αιμαγγείωμα βρεφικής ηλικίας

Πώς τα παιδιά γνωρίζουν ποιες πράξεις είναι κακές και ποιες κοινωνικά αποδεκτές
16.01.2021

Πώς τα παιδιά γνωρίζουν ποιες πράξεις είναι κακές και ποιες κοινωνικά αποδεκτές

Αιφνίδιες πτώσεις: Αίτια- θεραπεία
15.01.2021

Αιφνίδιες πτώσεις: Αίτια- θεραπεία

Ο απαραίτητος έλεγχος για τα παιδιά που αθλούνται
15.01.2021

Ο απαραίτητος έλεγχος για τα παιδιά που αθλούνται

Εγκεφαλικό: Τα πρώτα 60 λεπτά κρίνουν την υπόλοιπη ζωή των ασθενών
15.01.2021

Εγκεφαλικό: Τα πρώτα 60 λεπτά κρίνουν την υπόλοιπη ζωή των ασθενών

Ένας στους δύο άνδρες μετά τα 50 έχει καλοήθη υπερπλασία προστάτη
15.01.2021

Ένας στους δύο άνδρες μετά τα 50 έχει καλοήθη υπερπλασία προστάτη